Chủ tịch Tỉnh Quảng Ninh Nguyễn Văn Thắng chịu trách nhiệm gì trước khoản “nợ có khả năng mất vốn” hơn 1.600 tỷ của Vietinbank

Ông Nguyễn Văn Thắng, Nguyên Chủ tịch HĐQT Ngân hàng Công Thương (Vietinbank), nguyên Giám đốc Ngân hàng Công Thương chi nhánh Hà Nội chịu trách nhiệm gì trong vụ cho TISCO vay hơn 1.850 tỷ đồng thời điểm 2010 không? Vietinbank – Chi nhánh Hà Nội thời đó có được phép cho vay tới hạn mức lên đến gần 2.000 tỷ đồng không? Ai đã thẩm định tính hiệu quả của dự án TISCO 2? Tài sản hình thành từ vốn vay là tài sản nào khi được đưa vào hợp đồng?
chu tich tinh quang ninh nguyen van thang chiu trach nhiem gi truoc khoan no co kha nang mat von hon 1600 ty cua vietinbank
Ông Nguyễn Văn Thắng thời là Chủ tịch HĐQT Vietinbank

Những ngân hàng mắc kẹt nghìn tỷ

Theo báo cáo tài chính hợp nhất quí 3/2019, CTCP Gang thép Thái Nguyên (Tisco -UPCoM: TIS) ghi nhận doanh thu đạt 7.678 tỷ đồng, lợi nhuân sau thuế đạt 40 tỷ; dư nợ gốc vay ngân hàng 750 tỷ đồng, tuy nhiên dư nợ vay của TISCO vẫn còn rất lớn, vay nợ ngắn hạn còn 2.424 tỷ đồng và vay nợ dài hạn còn 2.553 tỷ đồng.

Mặc dù, dư vay nợ cả ngắn hạn và dài hạn quý 3/2019 tiếp tục giảm so với quý 2/2019. Thời điểm 30/6/2019, vay ngắn hạn của TISCO là 2.674 tỷ đồng và vay dài hạn là 2.593 tỷ đồng bao gồm các khoản vay phục vụ sản xuất kinh doanh ngắn hạn là 1.865 tỷ đồng, vay dài hạn, 368,5 tỷ đồng vay và vay quá hạn 606,4 tỷ đồng.

Các khoản vay quá hạn là các khoản vay của Vietinbank và ngân hàng phát triển (VDB) khu vực Bắc Cạn – chi nhánh Thái nguyên. Đây là các khoản vay liên quan đến Dự án mở rộng sản xuất giai đoạn 2 gồm 809,5 tỷ đồng vay ngắn hạn, 2.225 tỷ đồng vay dài hạn và 434,8 tỷ đồng vay quá hạn.

Tình hình dư nợ hiện nay, Gang thép Thái Nguyên đang có hợp đồng tín dụng với 4 ngân hàng gồm VietinBankMBbankBID và INDOVINA. Hiện, Tisco duy trì khoảng 10.600 đến 10.800 tỉ đồng dư nợ.

Liên quan đến dự án mở rộng giai đoạn 2 có tổng chi phí xây dựng cơ bản dở dang là hơn 5.286 tỷ đồng thì tổng dư nợ các khoản vay đến cuối 2018 là 3.031 tỷ đồng. Trong đó, khoản vay tại VietinBank có số dư gốc vay là 1.895 tỷ đồng và Ngân hàng Phát triển (VDB) cho vay 1.136 tỷ đồng.

chu tich tinh quang ninh nguyen van thang chiu trach nhiem gi truoc khoan no co kha nang mat von hon 1600 ty cua vietinbank
Chi phí XDCB dở dang liên quan đến các khoản vay của Tisco giai đoạn 2.

Về các khoản cho vay phục vụ sản xuất kinh doanh, tổng vay ngắn hạn của Tisco là 2.165 tỷ đồng. Trong đó, đơn vị cho vay lớn nhất là BIDV với tổng dư nợ gốc đến cuối 2018 là hơn 1.018 tỷ đồng; tiếp đến VietinBank với 645 tỷ đồng, Indovina là 268 tỷ và MBBank hơn 233 tỷ đồng. Tổng vay dài hạn phục vụ sản xuất kinh doanh là 521 tỷ đồng. Ngân hàng BIDV vẫn là đơn vị cho vay lớn nhất với tổng dự nợ 377 tỷ đồng; tiếp đến là VietinBank với 59 tỷ, Agribank là 47 tỷ và VDB 36 tỷ đồng.

Năm 2019, VietinBank đã bán nợ cho vay Tisco cho VAMC, như vậy Tisco khả năng đối mặt với việc chuyển hoá nợ sang nhóm 5. Việc VietinBank chuyển nhóm nợ gây khó khăn lớn cho Gang thép Thái Nguyên trong việc huy động vốn của các doanh nghiệp khác kèm theo chi phí vốn vay cũng tăng lên. Tuy nhiên, dù bán được khoản nợ xấu nghìn tỉ của TISCO II sang VAMC thì đây cũng là chỉ là khoản rất nhỏ trong khối nợ xấu lên tới hơn 40.000 tỉ đồng mà Vietinbank khó thu hồi.

Vietinbank cho Tisco vay theo kiểu gì?

Ngày 25/1/2010 Vietinbank – Chi nhánh Hà Nội thời ông Nguyễn Văn Thắng – hiện là Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh làm Giám đốc đã ký hợp 02 đồng số 01/HĐTD-TISCO ( một cho vay bằng USD và một hợp đông cho vay bằng VNĐ) để cho Công ty Gang thép Thái Nguyên vay hơn 1.600 tỷ đồng thực hiện mở rộng dự án giai đoạn 2 theo phương thức đảm bảo cho khoản vay là “tài sản hình thành từ vốn vay”.

chu tich tinh quang ninh nguyen van thang chiu trach nhiem gi truoc khoan no co kha nang mat von hon 1600 ty cua vietinbank
02 Hợp đồng Vietinbank CN Hà Nội cho Tisco vay trị giá hơn 1.850 tỷ đồng theo phương thức đảm bảo cho khoản vay là “tài sản hình thành từ vốn vay”.

Cũng thời điểm trên khi Vietinbank cấp khoản tín dụng nghìn tỉ cho TISCO II bằng sự bảo lãnh của Tổng công ty thép Việt Nam (VNSTeel) ông Phạm Huy Hùng đang giữ vị trí Chủ tịch HĐQT Vietinbank cho đến khi “hạ cánh” năm 2014. “Tài sản hình thành từ vốn vay” theo hợp đồng trên của Vietinbank giờ chỉ còn là một công trình hoang phế, đổ nát như đống sắt vụn

Việc SCIC rút 1.000 tỷ đồng ra khỏi Tisco vào cuối tháng 4/2017, VietinBank đã bán nợ cho vay Tisco cho VAMC năm 2019 đã làm cho các chỉ tiêu tài chính xấu đi, các ngân hàng cho vay vốn ngắn hạn phục vụ sản xuất kinh doanh đánh giá khả năng tài chính của Tisco xuống thấp và đồng loạt tăng lãi suất lên 8%/năm.

Trong Đại hội cổ đông thường niên 2019, lãnh đạo Tisco thừa nhận doanh nghiệp này đang lâm vào tình trạng cực kỳ khó khăn, nguy cơ khủng hoảng tài chính dẫn đến phá sản đang hiện hữu. Sự thừa nhận trên khiến khả năng thu hồi các khoản nợ trên là điều bất khả thi và khả năng mất vốn là điều hoàn toàn có thể xảy ra.

Một số hình ảnh “tài sản hình thành từ vốn vay”.

chu tich tinh quang ninh nguyen van thang chiu trach nhiem gi truoc khoan no co kha nang mat von hon 1600 ty cua vietinbank
Hoen gỉ, đổ nát.
chu tich tinh quang ninh nguyen van thang chiu trach nhiem gi truoc khoan no co kha nang mat von hon 1600 ty cua vietinbank
Hoang phế
chu tich tinh quang ninh nguyen van thang chiu trach nhiem gi truoc khoan no co kha nang mat von hon 1600 ty cua vietinbank
không sử dụng được – bán sắt vụn?

Xử lý trách nhiệm

Liên quan đến một khoản vay và giải ngân cho Tisco tại ngân hàng VDB, Thanh tra Chính phủ kiến nghị xử lý trách nhiệm đối với tổ chức, cá nhân nhà băng này khi để xảy ra sai phạm.

Kết luận của Thanh tra Chính phủ nêu rõ trên cơ sở ý kiến phê duyệt của Ngân hàng Phát triển Việt Nam (VDB), TISCO đã ký hợp đồng số 21 vào ngày 13/5/2006 và các phụ lục với VDB chi nhánh Thái Nguyên giá trị 2.964 tỷ đồng. Hiện, VDB đã giải ngân số tiền 1.404 tỷ đồng để thanh toán cho các nhà thầu.

Đối với VDB Chi nhánh Thái Nguyên, trên cơ sở đề nghị của TISCO, VDB Chi nhánh Thái Nguyên giải ngân cho VINAINCON, các nhà thầu phụ khác hơn 757,5 tỷ đồng theo đơn giá điều chỉnh không đúng hợp đồng EPC số 01#. Theo cơ quan thanh tra, đến 31/12/2016, dư nợ gốc của TISCO với VDB là hơn 1.163 tỷ đồng, lãi phải trả là hơn 270 tỷ đồng.

Kết luật thanh tra nêu rõ: “Trách nhiệm thuộc về tổng giám đốc, phó giám đốc ban quản lý dự án; kế toán trưởng và các cán bộ liên quan của TISCO; giám đốc, các phó giám đốc VDB chi nhánh Thái Nguyên. Ngoài ra, còn có phần trách nhiệm của VDB trong việc kiểm tra, giám sát VDB chi nhánh Thái Nguyên” ,

Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng giao Bộ Tài chính theo thẩm quyền chỉ đạo kiểm điểm, xử lý trách nhiệm của tổ chức, cá nhân tại VDB, VDB Chi nhánh Thái Nguyên có khuyết điểm, sai phạm nêu tại kết luận thanh tra. Liên quan đến những khoản vay và giải ngân cho Tisco tại ngân hàng Vietinbank, cũng như tại ngân hàng VDB, các cơ quan chức năng cần xem xét, xử lý trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân tại Vietinbank và Vietinbank chi nhánh Hà Nội.

Ông Nguyễn Văn ThắngChủ tịch UBND Tỉnh Quảng Ninh, nguyên Chủ tịch HĐQT Ngân hàng Công Thương (Vietinbank) Nguyên Tổng Giám đốc, nguyên Giám đốc Ngân hàng Công Thương chi nhánh Hà Nội chịu trách nhiệm gì trong vụ cho TISCO vay hơn 1.850 tỷ đồng thời điểm 2010 không? Vietinbank – Chi nhánh Hà Nội thời đó có được phép cho vay tới hạn mức lên đến gần 2.000 tỷ đồng không? Ai đã thẩm định tính hiệu quả của dự án TISCO 2? Tài sản hình thành từ vốn vay là tài sản nào khi được đưa vào hợp đồng?

Hồ sơ cá nhân của ông Thắng cho thấy, từ tháng 1/2010 đến tháng 5/2011, ông Thắng là Giám đốc VietinBank chi nhánh thành phố Hà Nội. Từ tháng 6/2011 đến ngày 25/12/2011, ông là thành viên hội đồng quản trị, Quyền Tổng giám đốc VietinBank. Từ ngày 26/12/2011 đến ngày 28/4/2014, ông là thành viên hội đồng quản trị kiêm Tổng Giám đốc VietinBank, năm 2014, sau khi ông Phạm Huy Hùng Chủ tịch HĐQT Vietinbank “hạ cánh”, ngày 29/4/2014 ông Thắng trở thành Chủ tịch Hội đồng quản trị VietinBank.

Tháng 7/2018, ông Thắng được luân chuyển về Quảng Ninh và được bầu giữ chức Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh khóa XIII (nhiệm kỳ 2016 – 2021). Mới đây, ngày 18/7/2019, Thủ tướng chính phủ có quyết định phê chuẩn ông Thắng làm Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh nhiệm kỳ 2016-2021.

Những ai đã bị xem xét kỷ luật, bị khởi tố, bắt tạm giam trong đại án Tisco 2?

Ông Vũ Huy Hoàng, Bí thư Ban cán sự đảng, Bộ trưởng (giai đoạn 2007-2016) chịu trách nhiệm chính về những vi phạm, khuyết điểm của Ban cán sự đảng Bộ Công Thương;

Các ông nguyên Ủy viên Ban cán sự đảng, nguyên thứ trưởng Lê Dương Quang, Đỗ Hữu Hào cùng chịu trách nhiệm về những vi phạm, khuyết điểm của Ban cán sự đảng Bộ Công Thương và trách nhiệm cá nhân trong thực hiện chức trách, nhiệm vụ được phân công.

Ông Hoàng Trung Hải, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội, trong thời gian giữ cương vị Ủy viên Ban cán sự đảng, Phó thủ tướng đã có vi phạm, khuyết điểm khi cho một số ý kiến chỉ đạo đối với Dự án TISCO II bị kỷ luật với hình thức cảnh cáo

Các nguyên Phó chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ là Văn Trọng Lý, Nguyễn Hữu Vũ và Nguyễn Văn Tài (nguyên Phó Vụ trưởng Vụ Kinh tế ngành), ông Đỗ Cảnh Dương (Tổng cục trưởng Tổng cục Địa chất và Khoáng sản, Bộ Tài nguyên và Môi trường, nguyên cán bộ Văn phòng Chính phủ) có vi phạm, khuyết điểm trong tham mưu lãnh đạo

Ngày 19/4/2019, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an (C03) bắt 5 bị can:

1. Mai Văn Tinh (cựu Chủ tịch HĐQT Tổng Công ty thép Việt Nam – VNS).

2. Đậu Văn Hùng (cựu Tổng Giám đốc VNS).

3. Trần Trọng Mừng (cựu Tổng Giám đốc TISCO).

4. Trần Văn Khâm (cựu Chủ tịch HĐQT, Tổng Giám đốc TISCO).

5. Ngô Sỹ Hán (cựu Phó Tổng Giám đốc, Trưởng Ban Quản lý dự án mở rộng sản xuất giai đoạn 2 – TISCO).

Theo Tầm nhìn

Theo
Pháp luật Tin tức